Xen: met Claude gevonden lek in grant copy brengt ook Dom0 in gevaar

Op 3 november om 12:00 UTC publiceerde het Xen Project Security Team de tweede versie van advisory XSA-523, getiteld "arbitrary read/write via grant copy", die ook op de oss-security-lijst van Openwall werd verspreid. De advisory beschrijft twee kwetsbaarheden, CVE-2026-102703 en CVE-2026-102704, die de kern van het werk van een hypervisor raken: virtuele machines op dezelfde host van elkaar gescheiden houden. Volgens de advisory kan een kwaadwillende guest willekeurig geheugen van andere domeinen lezen en beschrijven, ook dat van Dom0, het besturingsdomein.

Het zwakke punt is grant copy, de bewerking waarmee Xen gegevens tussen virtuele machines kopieert. De advisory legt uit dat Xen al berekende validatiegegevens hergebruikt wanneer kopieën in batches binnenkomen over aangrenzende adresbereiken. In sommige gevallen klopten de voorwaarden niet die een nieuwe validatie hadden moeten afdwingen. Dat levert twee afzonderlijke fouten op. Bij de eerste, CVE-2026-102703, konden framenummers en grant references met elkaar worden verward. Bij de tweede, CVE-2026-102704, is kopiëren op framenummer (in plaats van op grant reference) alleen toegestaan op het eigen geheugen van de aanroeper, maar volgens de advisory stond de controle die die grens bewaakt op de verkeerde plek in de code.

De reikwijdte is groot: volgens de advisory zijn alle versies vanaf Xen 4.6 getroffen, terwijl 4.5 en ouder niet kwetsbaar zijn. Het Xen Project stelt dat er geen mitigatie bekend is. De bijgevoegde patches dekken xen-unstable tot en met de 4.19.x-reeks en de reeksen 4.18.x tot en met 4.17.x. Voor de versies 4.6 tot en met 4.16 noemt de advisory geen correcties en geen genummerde fix-releases. Dezelfde dag publiceerde Qubes OS, dat juist steunt op de isolatie die Xen biedt, bulletin QSB-121. Daarin staat dat alle ondersteunde releases en configuraties getroffen zijn en dat een kwaadwillende qube het geheugen van andere qubes kan lezen en beschrijven, dom0 inbegrepen. Voor Qubes 4.3 noemt het bulletin als oplossing de Xen-pakketten 4.19.6-3 in dom0, gevolgd door een herstart. Of er actieve exploits bestaan, is op dit moment niet duidelijk.

Volgens de credits in de Xen-advisory werd het lek ontdekt door Anthropic met behulp van Claude, daarna gevalideerd door een onderzoeker van Ada Logics, en later onafhankelijk gemeld door het CodeAnt AI Security Research Team. Bulletin QSB-121 verwijst voor de namen van de melders naar de oorspronkelijke advisory, zonder ze te noemen. De advisory blijft bij die ene formule, "Anthropic using Claude": er staat niet welk model of welke versie is gebruikt, en ook niet of het werk autonoom ging of door onderzoekers werd gestuurd. In de posts van Anthropics Frontier Red Team die we konden raadplegen, vonden we geen beschrijving van de methode. De inhoud van de eerste versie van de advisory hebben we evenmin bekeken.

Na de zaak php2shell, die over PHP ging, verschuift het toneel nu naar virtualisatie, de laag waarop meerdere cloudproviders en systemen als Qubes OS rusten. Wat de Xen-advisory vastlegt, is een credit: een ontdekking die aan Anthropic en zijn model wordt toegeschreven, bevestigd door een onderzoeker van Ada Logics en op eigen houtje teruggevonden door een andere groep. Hoe men er precies is gekomen, zegt voorlopig geen enkele bron. Wie Xen-hosts beheert, heeft intussen een nuchterdere en dringendere zekerheid: volgens de advisory is er geen mitigatie, en wie op een versie ouder dan 4.17 blijft, vindt geen patches in de lijst. — Olya