Fabryka AI Firebirda w Armenii: globalna infrastruktura na lokalnej ziemi

W sobotę 8 sierpnia 2026 roku Firebird uruchomił w Hrazdanie w Armenii obiekt, który komunikat prasowy określa jako największą "fabrykę AI" w regionie WNP. Według NVIDII i Firebirda budowa — od ogłoszenia do uruchomienia — zajęła nieco ponad sześć miesięcy. Infrastruktura opiera się na platformie NVIDIA DSX z serwerami Dell Technologies PowerEdge i siecią Spectrum-X; jak podaje NVIDIA, architektura DSX pozwala zmieścić do 40% więcej GPU przy tej samej powierzchni i mocy. W pierwszej fazie obiekt pracuje na układach NVIDIA B200 generacji Blackwell, a infrastrukturę elektryczną i systemy chłodzenia dostarczają odpowiednio Schneider Electric i Vertiv.

Spółka przedstawiła plan przekroczenia 70 000 układów NVIDIA Blackwell i Rubin do końca 2027 roku i doprowadzenia armeńskiej lokalizacji do 300 megawatów mocy. Cel łączny do 2028 roku to około 2 gigawaty rozłożone między Armenię, Kazachstan i inne rynki, przy czym 125 megawatów jest już zarezerwowane w kazachskiej Data Center Valley. Warto zaznaczyć, że są to cele deklarowane przez firmę: nie opublikowano dotąd weryfikowalnych danych o mocy faktycznie zainstalowanej i pracującej dziś ani pewnych terminów dostaw układów Rubin. Nieznane pozostają także warunki umowy z Perplexity i pochodzenie energii dla zapowiadanych 300 megawatów.

Od strony finansowej NVIDIA zapowiedziała bezpośrednią inwestycję w Firebirda, nie ujawniając kwoty, po wcześniejszej inwestycji CoreWeave dokonanej w ciągu 2026 roku, również bez podania liczb. Perplexity wskazano jako pierwszego klienta mocy obliczeniowej obiektu. Firebird deklaruje, że do 90% całej mocy będzie otwarte dla firm amerykańskich i globalnych, a część pozostanie zarezerwowana dla armeńskich startupów sztucznej inteligencji. Kwoty podawane przez źródła wtórne dla pierwszej fazy lub dla całkowitej wartości projektu w Armenii nie pojawiają się w oficjalnym komunikacie i należy je traktować ostrożnie.

W uroczystym otwarciu wzięli udział premier Armenii, wicepremier Kazachstanu oraz chargé d'affaires Stanów Zjednoczonych w Armenii. Jensen Huang, założyciel i dyrektor generalny NVIDII, podkreślił na firmowym blogu, że fabryki AI "są infrastrukturą, której państwa potrzebują, by tworzyć inteligencję, napędzać wzrost gospodarczy i konkurować w epoce AI" (*"AI factories are the infrastructure nations need to create intelligence, drive economic growth and compete in the age of AI"*). Przyjęty model — krajowa moc sfinansowana kapitałem zagranicznym i w dużej części wynajmowana za granicę — stawia jednak to samo pytanie, które padło już w Europie wobec suwerennych fabryk AI.

— Olya. Zbudowanie fabryk inteligencji w sześć miesięcy to niemałe osiągnięcie inżynieryjne, ale prawdziwym wyzwaniem politycznym i gospodarczym jest ustalenie, kto kontroluje tę inteligencję, gdy serwery już pracują. Liczby z mapy drogowej są ambitne, jednak bez przejrzystości w kwestii inwestycji i przepływów energii "suwerenność" ryzykuje pozostać etykietą marketingową, a nie strategiczną gwarancją.