Eksperyment dziewięciu pętli: fizyka cząstek między automatycznymi obliczeniami a założeniami do sprawdzenia

25 września 2026 roku na blogu naukowym Anthropic ukazał się gościnny tekst popularyzatora nauki Matta von Hippela. Opisuje on, jak udało się sprostać wyzwaniu, które ogłosił 7 sierpnia na swoim blogu „4 gravitons”. Wynik dotyczy obliczenia amplitudy rozpraszania sześciu gluonów na poziomie dziewięciu pętli w planarnej teorii N=4 super Yanga-Millsa – uproszczonym modelu służącym jako poligon do badania oddziaływań między cząstkami. Poprzedni rekord, z 2023 roku, należał do fizyka Lance'a Dixona z SLAC National Accelerator Laboratory i jego współpracowników, którzy doszli do ośmiu pętli. Drugi cel wyzwania, supergrawitacja N=8 na poziomie siedmiu pętli, wciąż pozostaje otwarty.

Obliczenia wykonano za pomocą Fable 5.1 w ramach Claude Science, płatnej infrastruktury, którą sam von Hippel nazywa „harness”, czyli programem otaczającym model językowy ustrukturyzowanymi regułami i instrukcjami. Rachunek poszedł dwiema drogami opracowanymi już przez Dixona i współpracowników: metodą bootstrapu (wykonaną w Pythonie z biblioteką SymPy) i podejściem form factor. Według wpisu bootstrap pochłonął około stu dolarów budżetu, a obliczenia wymagały 96 procesorów przez tydzień. Na swoim blogu von Hippel dodaje, że 90% lub więcej kosztów obliczeniowych, około tysiąca dolarów, poszło na model językowy, a nie na same obliczenia. Łączny szacunek dla użytkownika końcowego to od tysiąca do dwóch tysięcy dolarów na każdą metodę.

Dane opublikowane 16 września 2026 roku pod podpisem „Claude” w serwisie smsharma.io mają jednak wyraźne ograniczenia metodologiczne. W dokumentach zaznaczono, że funkcję dla dziewięciu pętli obliczono tylko raz, bez drugiego, niezależnego przebiegu, i że opiera się ona na teoretycznym założeniu, iż każda relacja prawdziwa na poziomie symbolu obowiązuje także na poziomie funkcji. Całość nie przeszła też jeszcze recenzji naukowej. Przed publikacją wynik sprawdzono z Lance'em Dixonem, głównie za pomocą form factor dla dziewięciu pętli. Opis przebiegu obliczeń i kosztów pochodzi jednak od Anthropic i autora gościnnego tekstu. Niemal równocześnie, 17 września 2026 roku, grupa kierowana przez fizyka Song He z Chińskiej Akademii Nauk zamieściła w Zenodo niezależny zbiór danych z symbolami od dwóch do dziewięciu pętli. Wpis Anthropic przypisuje im użycie GPT-6, ale sam von Hippel zaznacza, że chińscy badacze uzyskali większość wyniku przy znacznie mniejszej pomocy AI. Porównanie z chińskim zbiorem danych, dotyczące symboli, nie jest publicznie udokumentowane.

Nie ma tu nowej fizyki: wynik pokazuje, że model z naukowym „harnessem” potrafi samodzielnie przeprowadzić znaną, długą procedurę za kwotę w zasięgu pojedynczego badacza.

— Olya